Domain ve DNS Yönetimi

Nameserver, Glue Kaydı ve Domain Transferi: Kesintisiz Geçiş

Nameserver değiştirmek ile alan adını başka bir kayıt kuruluşuna transfer etmek sık karıştırılır, oysa iki ayrı işlemdir ve farklı riskler taşır. Bu rehberde glue kayıtlarının ne zaman gerektiğini, DNS geçişini kesintisiz yapmayı ve transfer sürecinde sık yapılan hataları anlatıyoruz.

Rehber 5 dk okuma Güncelleme:

İki ayrı işlem: nameserver değişikliği ve transfer

Nameserver değişikliği, alan adınızın DNS bölgesinin hangi sunucularda barındırılacağını değiştirir. Alan adı aynı kayıt kuruluşunda kalır; yalnızca kayıt kuruluşunun panelindeki nameserver alanı güncellenir. Domain transferi ise alan adının kaydını bir kayıt kuruluşundan diğerine taşır. Transfer DNS'i kendiliğinden değiştirmez, ama eski firmanın DNS hizmetini kullanıyorsanız transferden sonra bu hizmet sona erebilir.

Bu ayrımı akılda tutmak, işlemleri doğru sırayla yapmanızı sağlar. Hem DNS sağlayıcısını hem kayıt kuruluşunu değiştirecekseniz, ikisini aynı anda yapmak yerine önce DNS'i taşıyıp yerleşmesini bekleyin, sonra transferi başlatın. Böylece bir sorun çıktığında hangi adımın sebep olduğunu kolayca anlarsınız.

Glue kaydı nedir, ne zaman gerekir?

Alan adınızın nameserver'ları başka bir alan adında bulunuyorsa (örneğin ornek.com için ns1.dns-saglayici.example) çözümleyici önce o adı çözer, sorun çıkmaz. Ama nameserver'lar alan adının kendi altındaysa (ornek.com için ns1.ornek.com) bir kısır döngü oluşur: ns1.ornek.com adresini öğrenmek için ornek.com'un nameserver'ına sormak gerekir, o nameserver da ns1.ornek.com'dur.

Bu döngüyü glue kaydı kırar. Glue, nameserver'ın IP adresinin üst bölgede (örneğin .com kayıt deposunda) NS bilgisiyle birlikte tutulmasıdır. Kayıt kuruluşlarının panelinde bu işlem genellikle "child nameserver", "host kaydı" veya "özel nameserver" adıyla geçer. Adımlar şöyledir:

  1. Kayıt kuruluşunun panelinde ns1.ornek.com ve ns2.ornek.com için birer host kaydı oluşturun ve IP adreslerini girin.
  2. Kendi DNS sunucunuzda ornek.com bölgesine aynı adlar için A kayıtlarını ekleyin. Üst bölgedeki glue ile bölgenizdeki A kaydı aynı IP'yi göstermelidir.
  3. Ardından alan adının nameserver alanına ns1.ornek.com ve ns2.ornek.com yazın.

Kayıt depoları genellikle en az iki nameserver ister. İki nameserver'ın aynı sunucuda ya da aynı IP'de olması bu şartı kâğıt üzerinde karşılar ama gerçek bir yedeklilik sağlamaz; o sunucu çöktüğünde alan adının tüm kayıtları erişilemez olur. Özel nameserver'ı marka görünümü için istiyorsanız, arka planda yedekli bir DNS altyapısı kullanmayı düşünün. Glue kaydının IP'si sunucu taşındığında güncellenmezse alan adı eski adresi göstermeye devam eder; bu, taşıma sonrası en sık atlanan adımlardan biridir.

Nameserver değişikliğini kesintisiz yapmak

Nameserver değişikliğinde en büyük risk, yeni DNS sağlayıcısındaki bölgenin eksik olmasıdır. Yayılma süresince bazı çözümleyiciler eski, bazıları yeni nameserver'a soracağı için iki tarafın da aynı ve eksiksiz kayıtları vermesi gerekir. İzlenecek sıra:

  1. Envanter çıkarın: eski sağlayıcıdaki tüm kayıtları dışa aktarın veya tek tek listeleyin. A, AAAA, CNAME, MX ve TXT kayıtlarının yanı sıra SPF, DKIM, DMARC ve hizmet doğrulama kayıtlarını unutmayın. E-posta kayıtlarının ayrıntısı için SPF, DKIM ve DMARC rehberine bakın.
  2. Yeni bölgeyi kurun: kayıtları yeni sağlayıcıda oluşturun ve dig @yeni-ns ornek.com MX gibi sorgularla doğrudan yeni nameserver'a sorarak karşılaştırın.
  3. DNSSEC'i kontrol edin: aşağıdaki bölüme bakın; bu adım atlanırsa alan adı tamamen çözümlenemez hale gelebilir.
  4. Nameserver'ı değiştirin: kayıt kuruluşunun panelinden yeni değerleri girin.
  5. Eski bölgeyi hemen silmeyin: üst bölgedeki NS kayıtlarının önbellek süresi genellikle uzundur; eski sağlayıcıdaki bölgeyi en az birkaç gün daha açık tutun.

Kayıtların TTL değerini önceden düşürmek, nameserver geçişini değil, aynı bölgedeki kayıt değişikliklerini hızlandırır. Bu farkı domain ve DNS yönetimi sayfasında açıkladık.

DNSSEC kullanıyorsanız dikkat

DNSSEC etkinse üst bölgede alan adınız için bir DS kaydı bulunur ve doğrulama yapan çözümleyiciler yanıtların bu anahtarla imzalanmış olmasını bekler. Yeni DNS sağlayıcısı bölgeyi farklı bir anahtarla imzalıyor ya da hiç imzalamıyorsa, DS kaydı eski anahtarı gösterdiği sürece doğrulama yapan çözümleyiciler alan adınızı çözümleyemez.

En basit güvenli yol, geçişten önce kayıt kuruluşundaki DS kaydını kaldırmak, eski DS kaydının önbellek süresinin dolmasını beklemek, nameserver'ı değiştirmek ve yeni sağlayıcıda DNSSEC'i etkinleştirip yeni DS kaydını eklemektir. Bazı sağlayıcılar anahtarların çakışmasız devrini destekler; bu yöntemi kullanacaksanız iki sağlayıcının da belgelerini izleyin.

Domain transferi: adım adım

Genel üst düzey alan adlarında (.com, .net, .org gibi) transfer süreci ICANN politikalarına bağlıdır. Bu politikalar zaman zaman güncellendiği için ayrıntıları kayıt kuruluşunuzdan ve ICANN'in güncel metninden doğrulayın. Tipik adımlar şunlardır:

  1. Uygunluğu kontrol edin: yeni kaydedilmiş ya da kısa süre önce transfer edilmiş alan adları belirli bir süre transfer edilemez. Kayıt sahibi bilgilerinde yapılan değişiklikler de bazı durumlarda geçici bir kilit başlatabilir.
  2. İletişim e-postasını doğrulayın: transfer onayları ve kod bu adrese gelebilir; erişiminiz olduğundan emin olun.
  3. Transfer kilidini kaldırın: kayıt kuruluşunun panelinde transfer kilidini (registrar lock) kapatın.
  4. Yetki kodunu alın: EPP veya auth kodu olarak da bilinen bu kodu panelden ya da destekten isteyin ve kimseyle paylaşmayın.
  5. Yeni kayıt kuruluşunda transferi başlatın: kodu girin ve ödemeyi yapın. Bu uzantılarda transfer genellikle bitiş tarihine bir yıllık uzatma ekler.
  6. Onayları takip edin: eski kayıt kuruluşu işlemi hızlandırmanız için bir onay bağlantısı gönderebilir. Tamamlandığında transfer kilidini yeni firmada yeniden açın.

Bitişine çok az süre kalmış bir alan adını transfer etmeye çalışmayın; işlem gecikirse süre dolumuyla çakışabilir. Yenileme tarihlerinin takibi için domain yenileme ve süre dolumu takibi rehberine bakın.

.tr uzantılı alan adları

.tr uzantılı alan adları TRABIS üzerinden yönetilir ve kayıt kuruluşu değişikliği ile belge gereksinimleri gibi süreçler genel uzantılardan farklı kurallara bağlıdır. Transfer öncesinde kayıt kuruluşunuzdan ve TRABIS'in resmi kaynaklarından güncel adımları öğrenin.

Örnek senaryo: hosting firmasından ayrılırken

Pek çok webmaster alan adını, DNS'i, siteyi ve e-postayı tek bir hosting firmasında başlatır. Firmadan ayrılmaya karar verdiğinizde hepsini aynı gün taşımak cazip gelir, ama riskli bir yoldur. Daha güvenli bir plan şöyle görünür:

  1. Birinci hafta: siteyi yeni sunucuya kurup test edin, e-posta için hedef hizmeti hazırlayın.
  2. İkinci hafta: DNS bölgesini bağımsız bir DNS sağlayıcısında kurun; A kaydı hâlâ eski sunucuyu gösterebilir. Nameserver'ı bu sağlayıcıya çevirin ve birkaç gün bekleyin.
  3. Üçüncü hafta: A ve MX kayıtlarını yeni sunucuya ve yeni e-posta hizmetine çevirin. Kayıtlar artık sizin kontrolünüzdeki bölgede olduğu için TTL'i önceden düşürüp hızlı geçiş yapabilirsiniz.
  4. Dördüncü hafta: her şey yerleştikten sonra alan adının kaydını yeni kayıt kuruluşuna transfer edin ve eski hosting hesabını en son kapatın.

Bu sırayla her adım tek başına geri alınabilir ve bir sorun çıktığında sebebi kolayca bulunur.

Transfer ve geçiş kontrol listesi

  • DNS hizmetini eski kayıt kuruluşundan kullanıyorsanız bölgeyi önce bağımsız bir DNS sağlayıcısına taşıdınız mı?
  • Tüm kayıtların, özellikle e-posta ve doğrulama kayıtlarının yeni bölgede olduğunu doğrudan sorguyla kontrol ettiniz mi?
  • DNSSEC durumunu kontrol edip DS kaydını uygun şekilde yönettiniz mi?
  • Glue kayıtlarınız varsa doğru IP'yi gösteriyorlar mı?
  • Transferden sonra kilit ve iki adımlı doğrulama yeni hesapta açık mı?
  • Sertifika yenilemesi DNS doğrulaması kullanıyorsa yeni DNS sağlayıcısının API ayarları güncellendi mi? Ayrıntılar için Let's Encrypt SSL kurulumu rehberine bakın.

Kayıt kuruluşu seçimi ve transfer deneyimleri için Domain Firmaları bölümünü, genel sorular için Domain Genel bölümünü kullanabilirsiniz. Alan adını bir sunucu taşımasıyla birlikte değiştiriyorsanız sunucu yedekleme rehberindeki geri yükleme provası da işinize yarar.

Forumdaki ilgili bölümler

Sık sorulan sorular

Nameserver değiştirmek ile domain transferi aynı şey mi?

Hayır. Nameserver değişikliği DNS bölgesinin nerede barındırılacağını değiştirir, alan adı aynı firmada kalır. Transfer ise alan adının kaydını başka bir kayıt kuruluşuna taşır.

Glue kaydı ne zaman gerekir?

Nameserver'lar alan adının kendi altında olduğunda, örneğin ornek.com için ns1.ornek.com kullandığınızda gerekir. Bu durumda nameserver'ın IP adresinin üst bölgede tanımlanması gerekir.

Transfer sırasında sitem kapanır mı?

Nameserver'lar ve DNS kayıtları değişmediği sürece transfer siteyi etkilemez. Risk, eski firmanın DNS hizmetini kullanıyorsanız transferden sonra bu hizmetin sona ermesidir; bu yüzden DNS'i önce taşıyın.

Yeni aldığım domaini hemen transfer edebilir miyim?

Genel uzantılarda yeni kaydedilen ya da yakın zamanda transfer edilen alan adları belirli bir süre transfer edilemez. Güncel süreyi kayıt kuruluşunuzdan ve ilgili politikadan kontrol edin.

DNSSEC açıkken nameserver değiştirirsem ne olur?

Üst bölgedeki DS kaydı eski anahtarı göstermeye devam ederse doğrulama yapan çözümleyiciler alan adınızı çözümleyemez. Geçişten önce DS kaydını kaldırın veya sağlayıcıların anahtar devri yöntemini izleyin.

Sunucu ve domain sorularınızı toplulukla çözün

Webmaster Forum'da 10.300+ üye ve 13.400+ konu var. Hosting, VPS ve DNS bölümlerinde sorunuzu açın; üyelik ücretsiz.